Чинчиллаларда бөкләнү һәм тиш бәхетсizlikләре турында кереп
Чинчиллалар – йомшак тирәннәре һәм кызыксыз тәбигъәтләре белән танылган шатландыргыч, киңлектәге кемләргә охшаган җанварлар, ләкин алар бөкләнү һәм тиш бәхетсizlikләре кебек гыйнак сәламәтлек проблемнарына дучар булып тора ала. Бу хәлләр тиз арада игътибар таләп итә, чөнки ваقتында дәваланмаса, үлемле куркыныч тудыра ала. Чинчилла эйнеры буларак, бу бәхетсizlikләрнең билгеләрен, сәбәпләрен һәм профилактика стратегияларын аңу сыйфатлы тормышын бәрәкәтләндерүдә зур мәнне алып китә ала. Бу мәкалә чинчиллаңны бөкләнү һәм тиш проблемнарын танып bilү, реакция күрсәтү һәм профилактика өчен тулы йорәлек тәгъдим итә.
Чинчиллаларда бөкләнүне аңлау
Бөкләнү чинчиллаларда сирәк, ләкин критикти бәхетсезлек, күбрәк тигеҙләнмәгән затларны жеп йоктыру яки зур һәм яхшы чамланмаган ашамлыклар аркасында килеп чыга. Чинчиллаларның киңлектәге җилләре бар, шуңа күрә киңлектәге тукталышлар да куркынычлы. Җинси сәбәпләр – зур баулык өлгечләре, тәм-томнар яки уйнанышлардан пластик яки матаны чамлап алыу.
Бөкләнү билгеләре – тын өннеү кыенлыгы, җил җисәре, агызына лапалау яки фәҗәдәп йоталык. Бу симптомнарны күрсәң, тиз, ләкин тыныч хәрәкәт кыл. Беренче чиратта, чинчиллаңның агызын күренеп торган тукталышлар өчен тикшер, ләкин бармагларыңны мәҗбүри тыштыру – ул затны тирәнрәк сипып җиберә ала. Тукталыш күренмәсә яки алына алмаса, җанварыңны экзотик җанвар ветеринарына шушы минут эчендә алып бар. Чинчиллада Heimlich маневры эшләргә тырышма, чөнки аларның мөмкинле скелет җитештерәләре тиз җәрәхәтләнә.
Профилактика – бөкләнү куркынычларыннан сакlanmaудың ачкычы. Тәм-томнарны киңлектәге өлчәнгә (1/4 дюймнан зур түгел) кис, баулыкны кызыл-ак кәҗне өлгечләреннән азат булдыр. Җәнлектәге бар киңлектәге чамланган затларны юк ит, клеткадан тыш уйнауны күзәт, куркынычлы затларга юлын кис.
Чинчиллаларда тиш бәхетсizlikләре
Тиш проблемнары бөкләнүгә караганда күбрәк очрата, дәваланмаса, кыйынчылыклы аю, ашамлык түгелләнеп калу һәм йогышларга китерә ала. Чинчиллаларның тишләре үткәргеч үсә – ел саен 2-3 дюймга кадәр – һәм баулык чамлау һәм куркынычсыз агач уйнанышлар аша табигый рашлар булырга тиеш. Malocclusion (тишләрнең туры килмәүе) яки үсү тишләре начар ашамлык, чамланмаган затларның булуы яки генетик факторлар аркасында килеп чыга, ветеринария тикшеренүләре буенча җәнлек чинчиллаларның 30%’ына тәсир итә.
Тиш проблемнарының симптомнары – тулык салау, ашамлык кимү, авырлык югу, чамлау кыенлыгы яки тиш үсешен күзәтү. Чинчиллаңың йомшак ашамлыкларны өстәнлек итүен яки агызыннан ашамлык төшерүен дә күрә аласың. Бу билгеләрне күрсәң, ветеринарга җитди бар. Малли экзотик ветеринар үсү тишләрен кисә ала яки төп сәбәпләрне чишә, күбрәк седатив астында стрессны киметү өчен.
Тиш бәхетсizlikләрен профилактика өчен югары сыйфатлы timothy hay’ны чикләнмәсз тәкъдим ит, ул тиш рашлау өчен мәҗбүри. Агач чаткалар (applewood sticks) яки пемза ташлары кебек куркынычсыз чамланышлар бир, пластик яки йомшак материаллар тиш рашлауны ярдам итми. Чинчиллаңның алдынгы тишләрен йогонча тикшер – нормаль кычкыру тишләре 1-2 мм озынлыкта булып, тигез килергә тиеш. Шекерле тәм-томнар аз һәм Fibre бай (гранулаларда 15-20% fibre) ашамлык тиш сәламәтлеген тәмамлый.
Кайвакыт ветеринар ярдәмен эзләргә
Бөкләнү һәм тиш проблемнары тиз күтәрелә, шуңа профессиональ ярдәмне кайвакыт эзләргә иҫәпләү мөһим. Чинчиллаң җитди тын өннеү кыенлыгы күрсәтсә, 24 сәгатьтән артык ашамлауны туктатса яки аю билгеләре (юк кыну, тиш җиткәндеге) күрсәтсә, ветеринарга шушы минут эчендә мөрәҗәгать ит. Экзотик җанвар ветеринарылары чинчилла бәхетсizlikләрен күтәрүгә иң яхшы җиһазланган, аларның аерым анатомиясе һәм мөктәниятләрен аңлыйлар. Тиз ярдәм ветеринары контактын янымда тату, кичкеч кеше политикасы белән таныш.
Чинчилла эйнерлары өчен соңгы киңәшләр
Фаҗыгаллык – чинчиллаңны бөкләнү һәм тиш бәхетсizlikләреннән саклауның иң яхшы юлы. Клеткасын хәвефлелекләр өчен йогонча тикшер, баулык бай ашамлыкны сакла, хәт-тәҗрибәләрен күзәт. Ишәнч анлы ветеринар белән бәйләнеш төзү бәхетсizlikләрдә ярдәм тәмин итә. Диqqәтле күзәтү белән чинчиллаң 10-15 елга кадәр озаг өмүр итергә ярдәм итә аласың – туры килгән чаралар белән. Белемле бул, тайярлан, йомшак дустыңның җәмгыяте белән файдalan!