Chinchilla Egnerlәre өсөн Саклау Холкына Киңәшмә
Chinchilla egәсе булараq, бу мәйхүрләре, пушистые заттарның табигый дөньядагы урынын күтәргә генә түгел — аларны саклау өчен безнең җанәттән чыккан җаваплылыгыбызны танып-билдиләргә дә. Chinchilla’лар, Көньяк Америкадагы Анд тауларында гөзәл, Анд тауларында туып-үскән, инде шулкай пушкынчы күкәйләре белән танылган киңкүллектәге кемерек. Шулай да булса, аларның табигый популяцияләре яшәү урыны йоголту һәм тарихи ашау аркасында зур кыенлыкларга очрады. Бу мәкалә chinchilla’ларның саклау холкын, нәкъ шуның өчен өй һайوانнары эгнәренә мөһимлеген һәм аларны саклауга ничек өлеш кертәргә мөмкин булуны тикшерә.
Саклау Холкы – Нихәл?
Саклау холкы — халыкара Табигый Үзлекләрне Саклау Берләшмәсе (IUCN) кебек оешмалар тарафыннан бәяләнгән зат турында йогылу хәвефенә ишарә итә. Затлар “Иң аз куркынычсыз”, “Куркынычсызга якын”, “Вulnerable”, “Endangered” һәм “Critically Endangered” кебек дәрәҗәләргә бүленә. Chinchilla’лар өчен ике төп затны күзәтәсез: қыска куйрыклы chinchilla (Chinchilla chinchilla) һәм озыны куйрыклы chinchilla (Chinchilla lanigera). Ике зат та IUCN Кызыл Китебендә Endangered статусына теркәлгән, яъе алар табигый шартларда йогылу хәвефе бик югары. Бу статус кешелек эш-төҗәресе һәм экологик үзгәрүләр аркасында аларның популяцияләре ничәк бары тудыра.
Тарихый рәвештә, chinchilla’лар 19 һәм 20 гасыр башларында пушкынчы күкәйләре өчен миллионлагыча ауыланган. Аннан соң табигый популяцияләре 90% дөннән артык кимегән дип санала. Бүгенге көндә һәр заттан 10 000 дөннән аз кешеләре табигый шартларда кала, төп төп Чилида, киңкүллектәге, парчаланган популяцияләр яшип калу өчен көрәшә.
Нихә өй һайваннары эгнәренә саклау холкы мөһим?
Табигый chinchilla’ларның саклау холкы өенегездәге йорт һайваныгыз белән ничек бәйләнгән икәнен сорап уйлыйсыздыр. Күпчелек өй chinchilla’лары 1920 еллардан бирле асирликтә үрләнгән озыны куйрыклы chinchilla’ларның онытлары, чөнки киңәшмәләргә кечкенә топ АКШка җәткән. Йорт һайваныгыз алып бара торган табигый популяцияләр белән туры бәйләнгән түгел, ләкин аларның endangered статусын аңу этик өй һайваннары эгнәлекнең мөһимлеген күзәтә. Бу chinchilla’ларның кыйммәтле зат булуын искә төшерә, безнең хуҗалыкчылыгыбыз саклау тырышлыкларын күтәрә һәм зыян итә ала.
Мәсәлән, chinchilla пушкынчы күкәйләренә сорау дөньяның беркачă урыннарында бар. Пушкынчы товарларны сатып алмаска һәм башкаларны табигый chinchilla’ларның хәле турында белдерү аша, саклауны куркытып торган базар соравы кимитәсез. Шулай ук саклау программаларын күтәрү киләчәк буыннар табигый яшәү урынында chinchilla’ларны күрергә мөмкинлиген тәмин итә.
Chinchilla эгнәренә саклауны күтәрү өчен практик киңәшләр
Chinchilla эгәсе буларақ, саклауда кечкенә, ләкин мәгънәле роль уйныйсыз. Монда үзгәртеү өчен амаллы киңәшләр:
- Табигый тотылган һайваннарны алма, калдырма: Chinchilla’гызны һәрвакыт тиешле үрләтүче яки коткару оешмасыннан алыгыз. Үләргә бәйләнгән җинаятькәр өй һайваннары сәүдәсе белән бәйләнгән чыганаклардан калдарыгыз, чөнки бу табигый популяцияләргә зыян китерә.
- Үзегезне һәм башкаларны белдергән: Chinchilla’лар тарихын өйрәнегәч, дуслар һәм гаилә белән уртаклашыгыз. Аларның endangered статусы турында хәбәр итү башкаларны кайгыртырга өндәй.
- Саклау оешмаларын күтәргән: IUCN кебек төркемнәргә яисә Көньяк Америкадагы местны һайваннар программаларына бағышлану яки иректә эшләгән. Киңәшмә бағышланулар да яшәү урынын торгызу яки аулануга каршы тырышлыкларны финанслау мөмкин.
- Пушкынчы товарларыннан калдарыгыз: Пушкынчысыз тормышка багышлану һәм башкаларны шулай эшләргә өндәгән. Ярымсыз альтернативаларны сайлаңыз, агымлы, шулкай материаллар эзләсәгез.
- Яхшы күзәтү биргән: Йорт chinchilla’гызга саулы, бәхетле тормыш бирү белән затны хөрмәт итәсез. Туры күзәтү йорт һайванын үзгәртергә яки алмаштыру ихтыяҗын кимитә, кайбервакыт үләргә үрләтү гадәтләрен күтәрә.
Chinchilla саклауining киләчәге
Табигый chinchilla’ларның тагылу юлы кыен, ләкин мәҗбүри түгел. Саклаучылар Чили кебек илләрдә яшәү урынын саклау, кире кертү программалары һәм аулануга каршы кыйын кануннар өстәлә. Өй һайваннары эгнәләре буларақ, бу тырышлыклар турында хәбәр итү һәм күтәрү аларның тәсирен арттыра. Искә алыгыз, һәр кечкенә гамәл — бағышлану, сөйләшү яки аңлы сайлау — бу шәп затларның мирасен саклый. Chinchilla’гызны күзәтү һәм табигый туганнары өчен тырышып, затның бөтә киләчәген ягына яктыртасыз.